Elektrische bakfiets CO2-footprint vergelijking auto

Stel je voor: je staat in de winkelstraat. Je hebt net boodschappen gedaan, een kinderfietsje achterop gebonden en je tas hangt vol.

Je kijkt naar je auto, die je net in een parkeervak moest proppen, en dan naar die grijze lucht boven je hoofd. Wat nu?

De een zegt: pak de auto, dat is makkelijk. De ander zweert bij een e-bakfiets. Beide opties hebben impact.

Niet alleen op je portemonnee, maar zeker ook op de planeet. Laten we eerlijk zijn: we willen allemaal gewoon onze spullen van A naar B krijgen zonder dat het de wereld kost. Letterlijk.

In deze vergelijking kijken we naar de CO2-footprint van een elektrische bakfiets versus een auto. Geen ingewikkelde theorie, maar harde cijfers en praktijkvoorbeelden.

De basis: wat stoot er uit?

Om te beginnen moet je weten waar de uitstoot vandaan komt. Bij een brandstofauto is het simpel: je tankt benzine of diesel, je rijdt, en je auto braakt CO2 uit via de uitlaat.

Een gemiddelde benzineauto stoot ongeveer 118 gram CO2 uit per kilometer. Dat is een gemiddelde, natuurlijk.

Een grote SUV doet er meer, een kleine stadsauto minder. Maar gemiddeld genomen is dat het cijfer waar we mee werken. Rij je 10.000 kilometer per jaar? Dan zit je al snel op 1,18 ton CO2 per jaar.

En dat is alleen nog maar de uitstoot tijdens het rijden. De productie van de auto en de winning van olie komen daar nog bij.

Bij een elektrische bakfiets is het plaatje anders. Een e-bakfiets heeft geen uitlaat. De uitstoot zit 'm in de elektriciteit die je gebruikt om de accu op te laden.

In Nederland komt stroom voor een groot deel uit wind, zon en gas. De CO2-uitstoot per kilometer hangt dus af van je energieleverancier.

Over het algemeen ligt dit erg laag, vaak rond de 15 tot 25 gram CO2 per kilometer.

De productie van het voertuig

Zeker als je groene stroom hebt, is het bijna verwaarloosbaar. De grootste impact bij een e-bakfiets zit hem in de productie van de accu. Die is energie-intensief. Maar omdat de accu veel kleiner is dan die van een elektrische auto, is de productie-impact ook lager.

Je kunt niet alleen kijken naar wat er uit de uitlaat komt of uit de stekker. Een auto is een gigantisch object.

Er gaat veel staal, aluminium en kunststof in zitten. De productie van een gemiddelde auto stoot ongeveer 5 tot 10 ton CO2 uit.

Dat is een enorme berg voordat je ook maar één meter hebt gereden. Bij een elektrische bakfiets is dat aantal veel lager.

Een bakfiets is veel lichter en kleiner. De productie-uitstoot ligt vaak tussen de 500 kg en 1 ton CO2. Het grote verschil zit hem dus in de schaal. Een auto is simpelweg een veel groter object om te maken.

De elektrische varianten van bakfietsen, zoals de Bakfiets.nl CargoBike of de Urban Arrow Family, gebruiken materialen die lichter zijn geworden.

Aluminium frames en carbon delen helpen, maar het blijft een fiets. De accu is het duurste onderdeel qua productie-impact. Een gemiddelde e-bakfiets accu heeft een capaciteit van 500 Wh tot 1000 Wh.

Dat is tien tot twintig keer kleiner dan de accu van een gemiddelde elektrische auto (waar je al snel op 60 kWh zit). De winning van lithium en kobalt voor de accu is vervuilend, maar de totale hoeveelheid materialen nodig voor een e-bakfiets is een fractie van die voor een auto.

De vergelijking per kilometer: de echte cijfers

Laten we de cijfers naast elkaar zetten. We nemen een gemiddelde benzineauto en een gemiddelde elektrische bakfiets.

We kijken naar de uitstoot per kilometer en de totale uitstoot over een jaar. We gaan uit van 10.000 kilometer per jaar, een realistisch aantal voor een gezin dat de auto gebruikt voor boodschappen, schoolritten en uitjes. Op het eerste gezicht wint de e-bakfiets dus glansrijk.

• Brandstofauto: 118 gram CO2/km. Op 10.000 km is dat 1.180 kg CO2 per jaar.
• Elektrische bakfiets: Afhankelijk van stroom. Met groene stroom ongeveer 15 gram CO2/km. Op 10.000 km is dat 150 kg CO2 per jaar.

Maar het verhaal wordt interessanter als je kijkt naar de totale levensduur.

De productie van de auto zorgt voor 5 tot 10 ton extra CO2. De productie van de bakfiets zorgt voor ongeveer 1 ton CO2. Tel je alles bij elkaar op (productie + gebruik), dan ziet het er zo uit:

Over een levensduur van 10 jaar en 100.000 km: een benzineauto komt uit op ongeveer 12-15 ton CO2. Een elektrische bakfiets komt, inclusief productie, uit op ongeveer 2,5 ton CO2. Het verschil is dus ongeveer 10 ton CO2. Dat is equivalent aan 50.000 kilometer autorijden.

Het mooie van een bakfiets is dat je hem vaak gebruikt voor korte ritten. In de stad. Waar een auto vaak stil staat en toch brandstof verbruikt in de file, is een bakfiets efficiënt.

Elke kilometer die je fietst, telt. Bovendien is de gemiddelde snelheid lager, wat zorgt voor minder fijnstofuitstoot (hoewel dat een ander verhaal is).

De elektrische ondersteuning zorgt ervoor dat je zonder veel moeite grote afstanden aflegt, zonder dat je uitgeput raakt.

Praktische criteria: wat betekent dit voor jou?

Cijfers zijn leuk, maar je wilt weten of het werkt voor jou. Daarom kijken we naar een aantal concrete criteria.

We vergelijken de elektrische bakfiets met een gemiddelde gezinsauto (zoals een Volkswagen Golf of een kleine SUV).

We kijken naar prijs, capaciteit, gebruiksgemak en kosten op termijn. Een nieuwe elektrische bakfiets kost tussen de €3.500 en €6.500. Een model als de Babboe Big-E of de Riese & Müller Packster 40 zit in die range.

1. Prijs

Een nieuwe benzineauto kost al snel €25.000 tot €35.000 voor een compact model. De aanschafprijs van de bakfiets is dus een stuk lager. Wel moet je vaak nog accessoires kopen, zoals een regenhuif (€200) of een extra zitje (€100). De auto is duurder, maar heeft in de basis meer luxe.

Als je kijkt naar subsidies zoals de Fietsplan of de eventuele BTW-korting op zakelijke fietsen, wordt de bakfiets nog aantrekkelijker.

Een auto heeft een kofferbak. Een VW Golf heeft ongeveer 380 liter laadruimte.

2. Capaciteit

Een elektrische bakfiets heeft een bak. Die bak is vaak ruimer dan je denkt. Een gemiddelde bakfiets heeft een bak van 60 cm breed en 100 cm lang.

Dat is goed voor ongeveer 100 tot 150 liter aan spullen. Je kunt er makkelijk drie kinderen in kwijt, plus boodschappen voor een week. Of een hond.

Of dozen voor je hobby. Waar een auto meer laadruimte heeft voor grote objecten (zoals een wasmachine), is de bakfiets superieur voor dagelijkse spullen. De bak is laag en open, waardoor je makkelijk bij je spullen kunt.

3. Gebruiksgemak

Parkeren: een auto zoek je een plekje voor. In de stad betaal je vaak parkeergeld.

Een bakfiets zet je voor de deur van de supermarkt of het schoolplein.

In veel steden mag je gratis parkeren op het trottoir (mits je ruimte laat voor voetgangers). De auto heeft airco en verwarming; de bakfiets heeft een regenhuif en een trui. Met de e-bakfiets trap je makkelijk tegen de wind in.

De elektrische ondersteuning haalt je over de brug of de heuvel. De auto is sneller op de snelweg, maar in de stad ben je met een bakfiets vaak sneller van deur tot deur. Je vermijdt files en zoektochten naar parkeerplaatsen. De brandstofkosten van een auto zijn hoog.

4. Kosten op termijn

Bij €2,10 per liter en een verbruik van 1 op 15, kost 10.000 km rijden ongeveer €1.400 per jaar.

Een e-bakfiets laad je op met stroom. De accu heeft 500 Wh, volledig opladen kost ongeveer 0,5 kWh.

Als je elke dag laadt (voor 50 km), ben je ongeveer €50 per jaar kwijt aan stroom. In een overzicht van de nettokosten van een elektrische bakfiets zie je dat het onderhoud van een auto (apk, banden, olie, verzekering) met €1.000 per jaar veel duurder uitvalt. Een bakfiets heeft weinig onderhoud. Remmen, ketting, banden.

Verzekering is vaak goedkoper (tussen €30 en €60 per jaar). De afschrijving van een auto is hoog; na 5 jaar is hij vaak nog maar de helft waard.

5. Gezondheid en milieu

Een bakfiets afschrijft minder snel, omdat de vraag groot is. Een auto zorgt voor stilstand en bewegingloosheid. Een bakfiets zorgt voor beweging.

Je fietst, je gebruikt spieren, je ademt frisse lucht (hoewel je wel fijnstof inademt, is dat vaak minder dan in een auto zonder goede filters). Je bent fitter. Daarnaast zorgt een bakfiets voor minder slijtage aan de weg.

Minder geluidsoverlast voor de buren. Als je kinderen vervoert, went het leven op de fiets.

Ze zien de wereld, ze zijn actief bezig. De auto is veiliger in het geval van een ongeluk, maar een bakfiets is vaak beter zichtbaar door de grootte en kleur.

De keuze: welke kies jij?

Het is duidelijk: de elektrische bakfiets wint op het gebied van CO2-uitstoot en kosten. In deze vergelijking tussen bakfiets en auto wint de wagen het echter op het gebied van snelheid en capaciteit voor grote ladingen.

Het hangt dus af van je situatie. Hier is een duidelijke keuzehulp om je te helpen beslissen.

Kies de elektrische bakfiets als: je voornamelijk in de stad woont en rijdt. Je hebt kinderen die je naar school brengt of zoekt naar een alternatief voor de auto voor woon-werkverkeer. Je doet wekelijks boodschappen voor een gezin tot 4 personen.

Je wilt geld besparen op brandstof en parkeren. Je bent bereid om je kleding aan te passen aan het weer (regenjas, handschoenen).

Je wilt bijdragen aan een schonere lucht in je wijk en je eigen gezondheid verbeteren. Kies de auto als: je dagelijks lange afstanden moet afleggen (meer dan 50 km enkele reis) buiten de stad. Je vaak grote objecten moet vervoeren (meubels, gereedschap voor werk). Je in een gebied woont met weinig fietspaden of gevaarlijke verkeerssituaties. Je fysiek beperkt bent en niet kunt trappen.

Je regelmatig met meer dan 4 personen reist. Misschien zit je er tussenin.

Een middenweg: de elektrische stadsfiets of de deelauto

Je hebt geen ruimte voor een bakfiets, maar een auto is te duur. Overweeg dan een elektrische stadsfiets met een goede krat of kinderzitje. Dit is goedkoper (rond de €1.500 - €2.500) en heeft een nog lagere CO2-uitstoot.

Voor de grote ritten kun je een deelauto gebruiken, zoals Greenwheels of MyWheels. Je betaalt per uur en per kilometer.

Dit is ideaal als je maar één of twee keer per maand een auto nodig hebt. Je combineert het gemak van een auto voor de grote klussen met het gemak van een fiets voor de dagelijkse rit. Een andere optie is een tweedehands elektrische bakfiets.

De markt voor gebruikte e-bakfietsen groeit. Een model van 3 jaar oud kan nog €2.500 waard zijn.

Je bespaart op de aanschaf en de afschrijving is al gebeurd. Let wel op de staat van de accu; een proefrit is essentieel.

Als je de keuze maakt voor een bakfiets, kies dan voor een merk met een goede dealer in de buurt voor onderhoud. Een kapotte bakfiets zonder service is een drama. Uiteindelijk is de keuze persoonlijk.

De cijfers liegen niet: de elektrische bakfiets is beter voor het klimaat en je portemonnee. Maar de auto biedt comfort en snelheid.

Kijk naar je dagelijks leven. Tel je kilometers. Tel je uitgaven. En bedenk wat voor jou belangrijk is. Een schoner milieu en een gezonder lijf, of het gemak van altijd kunnen rijden? Vaak is de combinatie van een fiets voor de stad en een auto voor de grote ritten de perfecte balans.